สำหรับการตั้งท้องลูกคนแรก เราเชื่อว่าแม่ ๆ ทุกคนจะต้องตื่นเต้นและทำตัวไม่ถูกแน่นอน เพราะจะมีมนุษย์ตัวจิ๋วนอนหลับปุ๋ยอยู่ในท้อง จะลุก จะนั่ง จะเดิน หรือแม้กระทั่งตอนนอนก็ต้องทำด้วยความระมัดระวังเพื่อไม่ให้รบกวนเจ้าตัวน้อย ยิ่งใกล้คลอดเท่าไหร่หลายคนก็จะยิ่งกังวลมากขึ้นเท่านั้น
นอกจากจะต้องเตรียมร่างกายให้พร้อมสำหรับการคลอดแล้ว ยังต้องเตรียมข้าวของเครื่องใช้สำหรับคุณหนูที่กำลังจะลืมตาดูโลกอีกด้วย ไม่ว่าจะเป็นหมอนกันสะดุ้ง, หมอนกันหัวแบน, อ่างอาบน้ำ, ที่นอนปิคนิค, เป้อุ้มเด็ก, รถเข็นเด็ก รวมไปถึงเครื่องนึ่งขวดนม, ของเล่นเสริมพัฒนาการ และหนังสือเสริมพัฒนาการ บอกเลยว่าต้องเตรียมตัวเยอะพอ ๆ กับผู้ใหญ่เลยทีเดียวค่ะ
ข้าวของเครื่องใช้ที่กล่าวมาข้างต้นว่าเยอะแล้ว ของใช้ส่วนตัวของเด็ก ๆ ก็เยอะไม่แพ้กันค่ะ ไม่ว่าจะเป็นนมผงสำหรับเด็ก, อาหารเสริม, ขวดนม, แปรงล้างขวดนม, จุกนมหลอก, ที่ดูดน้ำมูก, ผ้าอ้อม รวมไปถึงช้อนสำหรับเด็ก ถึงของใช่ส่วนตัวสำหรับเด็กจะค่อนข้างเยอะ แต่ก็ยังมีของสำคัญอีกหนึ่งชิ้นที่ไม่ควรลืมซื้อมาเตรียมไว้ เพราะของชิ้นนี้จะช่วยผ่อนแรงคุณพ่อคุณแม่ได้เยอะและช่วยให้เด็กอารมณ์ดีมากขึ้น และของชิ้นนั้นก็คือ ยามหาหิงค์ นั่นเองค่ะ
มหาหิงค์ คืออะไร ? (1,2)
มหาหิงค์ เป็นยางที่ได้มาจากต้น Ferula assafoetida L. ที่มีต้นกำเนิดอยู่ในโซนตะวันออกกลางและเอเชียกลาง พืชชนิดนี้มีฤทธิ์ร้อน มีสรรพคุณช่วยย่อย, ช่วยขับลม และลดอาการท้องอืดท้องเฟ้ออย่างที่เราทราบกันดีค่ะ นอกจากนี้ชาวอินเดียยังนำยางมหาหิงค์มาตากแห้งและบดผงเพื่อใช้ประกอบอาหารอีกด้วยค่ะ
แต่อย่างไรก็ตาม มหาหิงห์ที่ใช้ประกอบอาหารนั้นจะต้องเป็นมหาหิงค์บริสุทธิ์เท่านั้น ดังนั้น ทิงเจอร์มหาหิงค์หรือมหาหิงค์สำหรับเด็กไม่สามารถใช้ผสมน้ำให้เด็กรับประทานได้ เนื่องจากมหาหิงค์เหล่านี้จะมีส่วนผสมของแอลกอฮอล์และตัวยาชนิดอื่น ๆ ที่ไม่เหมาะแก่การรับประทาน
สำหรับคนไทย ยามหาหาหิงค์ถือว่าเป็นอีกหนึ่งเครื่องใช้สำหรับเด็กที่มีความสำคัญและได้รับความนิยมมานานมากแล้วค่ะ โดยมหาหิงค์จะถูกใช้เมื่อเด็กมีอาการอึดอัด ไม่สบายตัว หรือเมื่อร้องไห้งอแงไม่ยอมนอน ส่วนใหญ่แล้วสาเหตุของอาการงอแงของเด็ก ๆ มักจะมาจากการปวดแน่นช่องท้อง เนื่องจากมีลมมากจนเกินไปและไม่สามารถระบายออกได้ ซึ่งลมเหล่านี้ก็จะมาจากการดูดนมจากขวด, ดูดจุกนมหลอก, ดูดขวดเปล่า รวมไปถึงการดูดนมจากเต้าที่ผิดท่า ทำให้เด็กดูดเอาลมเข้าไปด้วยนั่นเองค่ะ
ดังนั้นการทามหาหิงค์จึงช่วยให้เด็กรู้สึกผ่อนคลายมากขึ้น สามารถเรอหรือผายลมเอาลมที่ติดออกมาได้ ส่งผลให้เด็กอารมณ์ดีและหลับง่ายขึ้นนั่นเองค่ะ
คำแนะนำในการเลือกซื้อมหาหิงค์
1. เลือกซื้อตามประเภท
หลายคนอาจจะคุ้นเคยกับยามหาหิงค์แบบน้ำที่จะต้องชุบสำลีก่อนนำมาทาบนตัวเด็ก แต่เนื่องจากตัวยาในรูปแบบดั้งเดิมนั้นใช้งานและจัดเก็บยุ่งยาก เพราะยามักจะหกเลอะเทอะและเปื้อนเสื้อผ้า ดังนั้นหลาย ๆ แบรนด์จึงมีการออกแบบผลิตภัณฑ์ให้ใช้งานมากขึ้น หลัก ๆ แล้วจะมีอยู่ 3 ประเภท ดังนี้
- เนื้อน้ำ สำหรับรูปแบบนี้จะเป็นแบบดั้งเดิม ได้มาจากการสกัดยางมหาหิงค์ด้วยวิธีพิเศษและมักจะผสมกับแอลกอฮอล์เพื่อทำให้ยางไม่เกาะตัวติดกันและแห้งเร็วมากขึ้น ก่อนใช้จะต้องชุบสำลีให้ชุ่มเล็กน้อยแล้วใช้เช็ดบริเวณต่าง ๆ บนร่างกาย อาจจะพกพาไม่สะดวกมากนักเพราะเสี่ยงต่อการหกเลอะเทอะ แต่ก็ถือว่าเป็นสูตรดั้งเดิมที่คุ้นเคย
นอกจากนี้ยังมีชนิดหัวลูกกลิ้งให้เลือกซื้อเพื่อเพิ่มความสะดวกมากขึ้น โดยหัวลูกกลิ้งจะทำหน้าที่เหมือนโรลออน สามารถทาบนผิวได้ง่าย ไม่หกเลอะเทอะ และอาจจะต้องใช้มือนวดเพื่อช่วยให้กระจายตัวได้ทั่วถึงและสม่ำเสมอมากขึ้นค่ะ
- เนื้อบาล์ม สำหรับแบบนี้จะมีลักษณะเป็นแท่งหมุนคล้ายลิปบาล์มที่มีขนาดใหญ่กว่าหรือโรลออนสติ๊ก พกพาได้ง่ายไม่เหลวและไม่เหนียวเหนอะหนะ รูปแบบนี้จะใช้ง่ายและดูทันสมัยมากขึ้น เหมาะสำหรับคนที่ต้องการความสะดวกในการใช้งานค่ะ
- เนื้อเจลหรือโลชั่น สำหรับรูปแบบนี้จะมาในลักษณะครีมเหลวเหมือนโลชั่นสำหรับเด็ก สามารถใช้ทาแทนโลชั่นบำรุงผิวเด็กได้เลยค่ะ เพราะเนื้อโลชั่นจะซึมเข้าสู่ผิวได้ง่ายและเร็วกว่า ถือว่าค่อนข้างสะดวกและเข้ากับยุคสมัยมากขึ้น แต่ถึงอย่างนั้นสรรพคุณและการออกฤทธิ์ของยามหาหิงค์อาจจะอ่อนลงจากส่วนผสมที่เพิ่มขึ้น
2. เลือกซื้อตามสูตร
อย่างที่ทราบกันดีว่านามหาหิงค์จะมีกลิ่นฉุนรุนแรงเฉพาะตัว ดังนั้นหลาย ๆ แบรนด์จึงมีการดัดแปลงนำกลิ่นต่าง ๆ อย่างเปปเปอร์มิ้นต์, ส้ม, ลาเวนเดอร์ หรือกลิ่นแป้งเด็กลงไปเพื่อช่วยเจือจางให้กลิ่นฉุนของมหาหิงค์อ่อนลง สำหรับคนที่ไม่ชอบกลิ่นฉุนรุนแรงของมหาหิงค์ เราแนะนำให้เลือกซื้อสินค้าที่ผสมกลิ่นต่าง ๆ มาใช้แทน แต่อย่างนั้นก็อย่าลืมคำนึงถึงความชอบของเด็กเป็นหลักด้วยนะคะ หากใช้ตัวยาที่มีกลิ่นเข้มข้นมากเกินไปก็อาจทำให้เด็กเวียนหัวและอึดอัดได้
3. ตรวจสอบส่วนผสมหลัก
ส่วนผสมหลัก ๆ ของยามหาหิงค์มักจะเป็นยางมหาหิงค์, แอลกอฮอล์ และน้ำมันหอมระเหย โดยทั่วไปแล้วส่วนประกอบเหล่านี้มักจะไม่เป็นอันตรายต่อร่างกายเพราะสามารถจางหายได้ในอากาศ แต่หากเจ้าตัวน้อยมีผิวที่ค่อนข้างบอบบางและแพ้ง่าย เราแนะนำให้ตรวจสอบปริมาณของแอลกอฮอล์และส่วนผสมชนิดอื่น ๆ สักเล็กน้อย เพราะหากแอลกอฮอล์เข้มข้นจนเกินไปก็จะอาจส่งผลต่อผิวหนังของเด็กได้ รวมถึงเสี่ยงต่อการที่เด็กจะสูดดมแอลกอฮอล์เข้มข้นเข้าสู่ร่างกาย ดังนั้นควรเลือกซื้อสินค้าที่มีปริมาณแอลกอฮอล์ในระดับกลางถึงต่ำจึงจะปลอดภัยที่สุดค่ะ
4. ตรวจสอบวันหมดอายุ
ระยะเวลาและวิธีการเก็บรักษาจะส่งผลต่อคุณภาพของยามหาหิงค์โดยตรง ดังนั้นการตรวจสอบวันหมดอายุจึงเป็นอีกหนึ่งจุดสำคัญที่ไม่ควรมองข้าม เราแนะนำให้เลือกซื้อสินค้าชิ้นที่มีการผลิตสดใหม่มากที่สุดเพื่อให้ตัวยาสามารถออกฤทธิ์ได้อย่างเต็มที่ และหลีกเลี่ยงการใช้งานสินค้าที่ใกล้หมดอายุเพราะยาจะทำหน้าที่ได้ไม่เต็มประสิทธิภาพค่ะ นอกจากนี้หลังเปิดใช้งานแล้วควรปิดฝาให้สนิทและเก็บให้ห่างจากแสงแดดและจุดที่เด็กเอื้อมถึงเพื่อป้องกันไม่ให้เด็กเผลอนำเข้าปาก
คำแนะนำในการใช้มหาหิงค์ให้ปลอดภัยต่อลูกน้อย
- มหาหิงค์สามารถใช้ได้บ่อยตามต้องการ แนะนำให้ทาหลังอาบน้ำหรือหลังดื่มนมจะเหมาะสมที่สุด
- ก่อนแต่งตัว ให้ทามหาหิงค์บริเวณลิ้นปี่, วนรอบสะดือ (ระวังไม่ให้โดนสะดือ), บริเวณข้อพับ, สันหลัง, แขนขา และจุดชีพจรต่าง ๆ
- แนะนำให้ทามหาหิงค์ในที่โล่ง อากาศถ่ายเทสะดวก เพื่อให้แอลกอฮอล์สามารถระเหยได้ดี ลดความเสี่ยงที่เด็กจะสูดดมเข้าไปได้
- หลังทามหาหิงค์ให้ห่อตัวเด็กด้วยผ้าอ้อม เด็กจะรู้สึกอุ่นบริเวณที่ทา ช่วยให้ยาสามารถออกฤทธิ์ได้เต็มที่มากขึ้น
- ห้ามผสมมหาหิงค์ลงในอาหารหรือน้ำดื่มให้เด็กรับประทาน
- ระวังไม่ให้เข้าตา, บาดแผลถลอก หรือเนื้อเยื่ออ่อน เช่นรอบดวงตา, รอบปาก, หรือสะดือ
- หลังทาแล้วสามารถนวดได้เล็กน้อยเพื่อช่วยผ่อนคลายและตัวยาซึมเข้าสู่ผิวหนังได้ดียิ่งขึ้น
References :
- บทความเผยแพร่ความรู้สู่ประชาชนมหาหิงคุ์…ยาเก่าเอามาเล่าใหม่
- มหาหิงคุ์
