วิธีล้างจมูก ช่วยให้หายใจสะดวกขึ้น

ทุกวันนี้มลพิษทางอาการถือว่าเข้าขั้นวิกฤตเลยครับ ไหนจะทั้งฝุ่นควันจากรถไหนจะเป็น PM 2.5 ที่หลายจังหวัดประสบปัญหากันเป็นจำนวนมาก ยิ่งโดยเฉพาะคนที่มีปัญหาเรื่องภูมิแพ้ยิ่งหนักเข้าไปใหญ่ครับ เพราะเพียงแค่โดนฝุ่นนิด ๆ หน่อย ๆ ก็อาจทำให้เกิดอาการคัดจมูก จาม หรือน้ำมูกไหลได้ แม้ว่าอาการเหล่านี้จะไม่ได้รุนแรงมาก แต่มันก็สร้างความรำคาญให้กับเรามาก เพราะหายใจไม่สะดวกและมีผลต่อการพักผ่อนอีกด้วย ดังนั้นเพื่อช่วยให้อาการเหล่านี้ดีขึ้นและเคลียร์สิ่งสกปรกในจมูก วิธีที่ง่ายที่สุดคือ ‘การล้างจมูก’ นั่นเองครับ

แต่การล้างจมูกก็ต้องทำให้ถูกวิธีครับ เพราะถ้าหากน้ำที่เราใช้มีแบคทีเรียปนเปื้อนอยู่ปัญหาใหญ่อาจตามมาได้ ซึ่งในบทความนี้ผมจะเขียนเกี่ยวกับ ‘วิธีการล้างจมูก เพื่อช่วยบรรเทาอาการคัดจมูก หายใจสะดวกขึ้น’ ให้ทุกคนได้ล้างจมูกกันอย่างปลอดภัย

การล้างจมูก ช่วยอะไรบ้าง ?

การล้างจมูกสามารถช่วยให้อาการคัดจมูกจากไซนัสอักเสบ, ภูมิแพ้, ไข้หวัด หรือ ไข้หวัดใหญ่ดีขึ้นได้ จากการศึกษาพบว่าผู้ป่วยไซนัสอักเสบที่ล้างจมูกทุกวันมีอาการดีขึ้นมากกว่า 60% เลยทีเดียว โดยขณะที่น้ำเกลือไหลผ่านช่องจมูกมันจะช่วยเคลียร์จมูกให้สะอาดขึ้นและประโยชน์หลายอย่าง ไม่ว่าจะเป็น

• เคลียร์น้ำมูกใสออก
• เพิ่มความชุ่มชื้นหลังจากสัมผัสกับอากาศนอกบ้าน
• ขจัดสารก่อภูมิแพ้ อย่างเช่น เกสรดอกไม้, ฝุ่น และสิ่งสกปรกต่าง ๆ ในช่องจมูก
• ละลายน้ำมูกที่เหนียวหรือข้นให้สามารถสั่งหรือจามออกมาได้ง่ายขึ้น

วิธีการล้างจมูกด้วยน้ำเกลือ

ก่อนล้างจมูกต้องเตรียมอุปกรณ์ให้พร้อมครับ โดยคุณจะต้องมีที่ล้างจมูก คนส่วนใหญ่เลือกใช้ ‘ไซริงค์’ กันครับ และขาดไม่เลยคือ ‘น้ำเกลือสำหรับล้างจมูก’ แต่ต้องเลือกที่เขียนว่า ‘Sodium Chloride 0.9% w/v ชนิดปราศจากเชื้อ’ ครับ

• ขั้นตอนที่ 1 : นำไซริงค์มาดูน้ำเกลือให้เต็มหลอด
• ขั้นตอนที่ 2 : ยื่นหน้าไว้เหนือบริเวณอ่างล้างหน้าหรือกะละมัง จากนั้นเอียงศีรษะไปทางซ้าย
• ขั้นตอนที่ 3 : สอดไซริงค์ไปที่ช่องจมูกขวาของเรา จากนั้นกลั้นหายใจและอ้าปาก แล้วฉีดไซริงค์เพื่อให้น้ำเกลือเข้าไป โดยน้ำเกลือจะต้องไหลออกมาที่ช่องจมูกซ้ายครับ
• ขั้นตอนที่ 4 : ทำแบบนี้กับจมูกอีกข้าง
• ขั้นตอนที่ 5 : ค่อย ๆ สั่งน้ำมูกเพื่อกำจัดน้ำเกลือที่หลงเหลืออยู่และเคลียร์น้ำมูกด้านในออกมา

การล้างจมูก มีผลข้างเคียงไหม ?

การล้างจมูกอย่างถูกวิธีทำให้โอกาสการเกิดผลข้างเคียงน้อยมากครับ หรือถึงแม้ว่าจะมีก็เป็นผลข้างเคียงที่น้อยมาก ๆ ส่วนปัญหาที่พบกันบ่อยก็จะมีอาการแสบหรือระคายเคืองเล็กน้อย

สิ่งที่สำคัญเลยคือการล้างจมูกห้ามล้างด้วยน้ำประปาหรือน้ำดื่มโดยเด็ดขาด จะต้องล้างด้วยน้ำเกลือปราศจากเชื้อเท่านั้น เนื่องจากเยื่อบุในจมูกค่อนข้างบอบบาง ถ้าหากใช้น้ำเกลือปราศจากเชื้ออาการระคายเคืองแทบจะไม่เกิดขึ้นเลยครับ

อย่างไรก็ดีสำหรับคนที่ไม่สะดวกในการซื้อน้ำเกลือหรืออยู่ห่างจากร้านขายยาก็สามารถทำน้ำเกลือล้างจมูได้ด้วยตัวเองนะครับ โดยองค์กรวิชาชีพทางการแพทย์ที่มีผู้เชี่ยวชาญด้านภูมิแพ้ในประเทศสหรัฐอเมริกา มีการแนะนำขั้นตอนการทำดังนี้⁽¹⁾

• ผสมเกลือไร้ไอโอดีน 3 ช้อนชาเข้ากับเบกกิ้งโซดา 1 ช้อนชา *แต่ต้องระวังเพราะสิ่งอาจทำให้ระคายเคืองจมูกได้* จากนั้นใส่ไว้ในกล่องที่สะอาดและปิดได้มิดชิด
• นำส่วนผสมที่เตรียมไว้ 1 ช้อนชาไปผสมกับน้ำอุ่นที่ผ่านการต้มมาแล้วเรียบร้อยมาล้างจมูกให้สะอาด

ต้องใช้น้ำสะอาดปราศจากเชื้อในการล้างจมูกเท่านั้น

ห้ามใช้น้ำประปาล้างจมูกโดยเด็ดขาด เพราะน้ำยังไม่ผ่านการกรองหรือบำบัดทำให้อาจมีแบคทีเรียหลงเหลืออยู่ แม้ว่าน้ำประปาจะสามารถดื่มได้อย่างปลอดภัยเนื่องจากกรดในกระเพาะสามารถฆ่าเชื้อบางตัวได้ แต่สำหรับในช่องจมูกของเราไม่สามารถจะกำจัดแบคทีเรียเหล่านี้ได้ ทำให้มันสามารถมีชีวิตอยู่ต่อไปจนในที่สุดปัญหาติดเชื้อจะตามมาและที่ไม่อยากให้เกิดขึ้นเลยคือแบคทีเรียขึ้นสมองครับ ดังนั้นทุกคนต้องระวังให้ดี

วิธีการล้างจมูกให้ปลอดภัย

• ต้มน้ำประปา ต้มน้ำให้เดือดประมาณ 5 นาที จากนั้นปล่อยให้เย็นในอุณหภูมิ แต่ข้อสำคัญเลยคือจะต้องใช้ภายใน 24 ชั่วโมง
• ใช้น้ำเกลือปราศจากเชื้อ หาซื้อได้ตามร้านขายยา

References :

1. Saline Sinus Rinse Recipe